Jan
27
2012
thamma

ใกล้กับแม่นํ้าลาว ต่อมานํ้าในแม่นํ้าลาวได้ไหลท่วมบ้านเรือนราษฎร ผู้คนจึงได้อพยพหนีนํ้าขึ้นไปอาศัยอยู่บนพื้นที่ดอน ฝั่งตะวันออกของแม่นํ้าลาว ประมาณ ๑,๐๐๐ วา ซึ่งเป็นที่ตั้งของบ้านแม่ตํ๋า ในปัจจุบัน แล้วได้ทำการตั้งแก่บ้าน (ผู้ใหญ่บ้าน) ขึ้นเป็นคนแรก คือ หนานสิงห์คำ เทพประสาน โดยไปรับตราตั้งจากพญาไชยวงศา เจ้าเมืองเฟยไฮ (เวียงป่าเป้า) และในปีพุทธศักราช ๒๓๙๗ ได้มีผู้คนอพยพหลบภัยจากสงครามพม่า เข้ามาอาศัยเพิ่มอีกหลายหลังคาเรือน
ไม่ไกลจากหมู่บ้านประมาณ ๕,๐๐๐ วา ทางหนอาคเนย์ (ทิศตะวันออกเฉียงใต้) ยังมีหมู่บ้านอีกหมู่บ้านหนึ่งตั้งอยู่ใกล้กับแม่นํ้าสบก๊อ ซึ่งมีต้นก๊อขึ้นอยู่มากมาย เป็นหมู่บ้านของชาวลั๊วะ ชื่อ “บ้านขวยต่อ” อาศัยอยู่ประมาณ ๔๐ หลังคาเรือน มี “ขุนขวยต่อ” เป็นผู้นำหมู่บ้าน โดยมีหลักฐานทางประวัติศาสตร์ ที่เป็นโบรานวัตถุพบทางทิศตะวันออก ที่ชาวลั๊วะนำดินมาถมเป็นเนินและได้ทำการปลูกต้นสลี (ต้นโพธิ์) กับต้นไทรบนเนินดินทั้ง ๔ ทิศ ได้นำศิลาแลงและหินมาก่อรอบเนินดินนี้ จึงเป็นที่มาของ Continue Reading »
Jan
27
2012
thamma
ไหลหลงั่ เขา้ มาทาน แรมพกั ย้งั สองรากิจการ ร่วมสร้างโรงร้อยแถบถว้ นห้า พระไชยาท่านตนบุญ
กล้า ลวดไกกลากาดแก๊ว” ๒๘
ปีพุทธศักราช ๒๕๑๙ เริ่มมีกลุ่มชาวเขาเผา่ ต่างๆ จาํ นวนมาก ไดอ้ พยพเขา้ มาอาศยั อยใู่ น
เขตหมู่บา้ นทางทิศตะวนั ตก คือ บา้ นหว้ ยน้าํ ข่นุ (จีนยนู าน) บา้ นลอจอ (มูเซอ) บา้ นบาหลา (มูเซอ)
บา้ นมะขามป้ อม (อาข่า) บา้ นห้วยชมภู (มูเซอ) บา้ นป่ าเกี๊ยะ (อาข่า) บา้ นแม่ต๋าํ นอ้ ย (มูเซอกบั
กะเหรี่ยง) บา้ นพนาเสรี (อาข่า) และบา้ นอะบ่อโด่ (อาข่า) ซึ่งหมู่บา้ นชาวเขาเหล่านี้เป็นหมู่บา้ น
บริวารขึ้นต่อการปกครองของบา้ นแม่ต๋าํ
สาเหตุที่ชื่อว่าบ้านแม่ต๋ำ เนื่องจากมีแม่น้าํ ๒ สายไหลมาบรรจบกนั ตรงที่เป็นพื้นที่ต่าํ
ซึ่งคนล้านนาเรียกที่ต่ำนั้นว่า (ต๋ำ ) จึงนำคาํ ว่า “แม่” ที่เป็ นชื่อเรียกคาํ แรกของแม่น้ำ และคาํ ว่า Continue Reading »
Jan
27
2012
thamma
บ้านแม่ตํ๋า ตั้งอยู่ห่างจากอำเภอแม่สรวยไปทางทิศเหนือ เป็นระยะทางประมาณ ๒๑กิโลเมตร ห่างจากจังหวัดเชียงรายเป็นระยะทางประมาณ ๗๑ กิโลเมตร มีอาณาเขตติดต่อกับหมู่บ้านใกล้เคียง ดังนี้
ทิศเหนือ ติดกับ บ้านแพะ (ดอนชัย) หมู่ที่ ๑๐
ทิศใต้ ติดกับ บ้านสบก๊อ หมู่ที่ ๕ และบ้านโฮ่ง หมู่ที่ ๗
ทิศตะวันออก ติดกับ บ้านผาต้าย หมู่ที่ ๒๐
ทิศตะวันตก ติดกับ บ้านบาหรา หมู่ที่ ๑๙
๒.๒.๒ การปกครอง
บ้านแม่ตํ๋า ในอดีตการปกครองในชุมชนจะยึดถือผู้อาวุโส ที่ได้รับความเชื่อถือของคนในชุมชนมาเป็นผู้ใหญ่บ้าน (แก่บ้าน) หรือที่มักเรียกกันว่า (พ่อหลวง) โดยจะอยู่ในตำแหน่งจนกระทั่งปลดเกษียณ ลาออกหรือเสียชีวิต ผู้ใหญ่บ้านคนแรก คือ หนานสิงห์คำ เทพประสาร ซึ่งได้รับตราตั้งจากพญาไชยวงศา Continue Reading »
Jan
27
2012
thamma
บ้านแม่ตํ๋า ตำบลท่าก๊อ อำเภอแม่สรวย จังหวัดเชียงราย มีจำนวนครัวเรือน ทั้งหมด๒๘๕ ครัวเรือน มีประชากรทั้งสิ้น ๑,๐๑๐ คน แยกเป็นชาย จำนวน ๔๙๖ คน เป็นหญิง จำนวน ๕๑๔ คน
๒.๒.๓ สภาพการศึกษา
บ้านแม่ตํ๋า มีโรงเรียน ๑ โรง ชื่อโรงเรียนบ้านแม่ตํ๋า ตั้งอยู่เลขที่ ๑ หมู่ที่ ๒๐ บ้านผาต้าย ถนนเชียงใหม่-เชียงราย ตำบลท่าก๊อ อำเภอแม่สรวย จังหวัดเชียงราย สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาเชียงรายเขต ๒ เปิดสอนตั้งแต่ระดับอนุบาลปีที่ ๑ ถึงระดับประถมศึกษาปีที่ ๖ ปัจจุบันโรงเรียนบ้านแม่ตํ๋า เป็นที่ตั้งของศูนย์ประสานงานโรงเรียนของ สพท.ชร. เขต ๒ มีเนื้อที่ ๗ ไร่ ๒ งาน ๔ ตารางวา มีจำนวนนักเรียนทั้งหมด ๓๕๒ คน แยกเป็น นักเรียนชาย ๑๖๐ คน นักเรียนหญิง ๑๘๒ นักเรียนที่มีความบกพร่องเรียนร่วม ๘ คน นักเรียนที่มีภาวะทุพโภชนาการ ๗๒ คน ครู ๑๔ คน ครูพี่เลี้ยง ๒ คน พนักงานราชการ ๑ คน นักการภารโรง ๑ คน ปราชญ์ชาวบ้านและผู้ทรงคุณวุฒิที่สถานศึกษาเชิญมาให้ความรู้แก่ครูและนักเรียน ๔ คน๒๙ โรงเรียนบ้านแม่ตํ๋า ตั้งขึ้นเมื่อวันที่ ๑๑ สิงหาคม ๒๕๐๒ โดยแยกจาก Continue Reading »
Jan
27
2012
thamma
ยารักษาโรค และที่อยู่อาศัย โดยกล่าวให้จำได้ง่ายๆ ว่า “ข้าว ผ้า ยา บ้าน” ดังรายละเอียดแต่ละหัวข้อต่อไปนี้
๑. อาหาร ชาวบ้านแม่ตํ๋า นิยมรับประทานข้าวเหนียวเป็นหลัก ที่รับประทานข้าวจ้าวมีบ้างเล็กน้อย ชาวบ้านนิยมปลูกข้าวเหนียวไว้รับประทานเอง ขณะที่ปลูกข้าวจ้าวไว้เพื่อการขายสำหรับเป็นทุนในการทำเกษตรอย่างอื่นต่อไป อาหารที่ใช้สำหรับรับประทานที่เป็นกับข้าว ขึ้นอยู่กับวิถีทางธรรมชาติที่ชุมชนตั้งอยู่ โดยในแต่ละเดือนหรือแต่ละฤดูจะมีอาหารตามธรรมชาติต่างๆ เช่น ฤดูการทำนาในส่วนที่เป็นสัตว์ เช่น ปู ปลา กบฯลฯ ที่มีอยู่ในนา ส่วนที่เป็นพืชผัก การหาหน่อไม้ หาเห็ด จากป่าใกล้บ้าน พืชผักสวนครัวบางชนิดจะปลูกเอง เช่น กระเพราะ โหระพา มะกรูด มะนาว และหลังฤดูกาลเก็บเกี่ยวข้าว จะหาปลาในลำธาร หรือบ่อที่มีนํ้าแห้งขอดแล้ว การเข้าป่าล่าสัตว์ การหาไข่มดแดงฯลฯ พอเข้าฤดูฝนก็จะพากันไปหาปลา กบ เขียด หอย และผักต่างๆ มาประกอบเป็นอาหารรับประทาน Continue Reading »